W POPRZEDNICH ODCINKACH
Pręty do kości.
Nie ma w co wierzyć.
Nici do mięśni.
Po śmierci gnijesz.
Farba do skóry.
Pic na wodę, fotomontaż. Gorzej, bo fotomontaże są prawdziwe.
Oddawaj monetę, martwa żono!
- Byłaś zakochana? - Teraz już jestem.
Sięgnę ci pod żebra
i wyrwę z ciebie tę monetę jak malinę.
Weź nas do Kentucky. Powiem ci, gdzie jest dżinn.
Gdzie są wszyscy bogowie, półbogowie
i cała reszta ferajny.
FONOGRAF
Irlandzkie Red Ale.
Warzone według przepisu Franciszkanów z Kilkenny z 1231 roku.
Woda w studniach była zatruta, więc piwo ratowało życie.
Już po szóstej.
Zostały mi warga i policzek.
- Pogrzeb jest po południu. - Potrzebuję stołu.
Rano przyjadą dwa nowe. Kobieta i bardzo młoda kobieta.
- Jeszcze nie dzwonili. - Za godzinę będzie po nich.
- Kłótnia kochanków? - Przedawkowanie.
Mamy ostatnio mało kochanków. Pomóc ci?
Nie. Masz historię do spisania.
Tak?
Poznaję to po palcach.
NOWA ANGLIA
PRZYBYCIE DO AMERYKI, ROK 1721
To nieprawda, że Ameryka została stworzona
przez uciekinierów szukających wolności religijnej,
którzy przebyli ocean, by być płodnymi, rozmnażać się i zaludnić ziemię.
Amerykańskie kolonie były w równej mierze miejscem zsyłki, ucieczki,
jak i miejscem zapomnienia.
Kłótnia kochanków. Potrzebujesz pomocy?
Nie, dam sobie radę.
Ibis i Szakal. Dwie kobiety?
W czasach, gdy w Londynie można było zawisnąć za kradzież 12 pensów,
Ameryka zdawała się uosobieniem miłosierdzia.
Nazywano to transportem.
Przestępców sprzedawano kapitanom
na 5 lat, 10 lat, a czasem na całe życie, i przewożono zatłoczonymi statkami.
Sprzedawano ich jako pracowników kontraktowych.
Odpracowywali swoją cenę u nowych właścicieli.
Przynajmniej nie czekali na śmierć w angielskich więzieniach.
Gdy kontrakt dobiegł końca,
mogli ruszyć na podbój nowego lądu.
Nowego świata.
NOWY ŚWIAT
Essie MacGowan?
Przypomniała mi się historia Essie MacGowan.
W młodości nie była zbyt pracowita,
często wymykała się, by słuchać baśni i opowieści.
Historii o wróżkach, zmiennokształtnych duszkach,
nocnym wyciu banshee, zwiastującym śmierć,
a zwłaszcza historii o skrzatach.
Wypatrujesz statku ojca?
Niedługo przypłynie.
Może złapał w sieci syrenę w foczej skórze
i przekonał ją, by oddała mu łup z zatopionych statków.
Fale skrywają niezmierzone bogactwa.
Widzisz to wzgórze?
To kurhan wróżek. Wrota do świata Aos Sí.
Przy odrobinie szczęścia zobaczysz kiedyś,
jak mały ludek przechodzi tędy o świcie.
Są radośni i kochają muzykę.
Wszyscy poza skrzatami.
Ach, te skrzaty.
Są tak zajęte pilnowaniem swojego złota,
że nie mają czasu na nic innego.
Czemu zostawiamy im dary?
Bo potrzebujemy ich przychylności.
Nawet gdy Essie weszła w dorosłość,
zaokrąglona jak wzburzone fale szmaragdowego morza,
dalej podtrzymywała stare zwyczaje i opowiadała baśnie.
Zostawiamy jedzenie czarodziejskiemu ludkowi.
Niczego im nie skąpimy.
Dajemy im najtłustszą śmietankę i najsmaczniejsze kąski.
Inaczej ich przychylność łatwo przeradza się w gniew.
Z błotnikami można się dogadać,
ale skrzaty to zupełnie inna historia.
Raz chętnie pomogą w kłopotach, a raz wydrapią oczy.
To prawda.
Pewnej zimnej nocy, gdy chłód przenikał aż do kości,
niosłam ojcu do latarni chleb i potrawkę z gołębi.
Wtedy usłyszałam...
Jakby stukanie młotka.
„Kto idzie?”, spytałam. Nie było odpowiedzi.
Chciałam zawrócić, ale ciekawość okazała się silniejsza.
Szłam za stukaniem, ale im byłam bliżej, tym bardziej się oddalało.
W końcu zawędrowałam tak daleko na wrzosowiska,
że nie mogłam znaleźć drogi powrotnej.
Trzy godziny bezskutecznie błąkałam się w ciemności.
Wtedy przypomniałam sobie, co babcia mówiła o skrzatach.
Zapomniałam o głodzie, wyciągnęłam mój chleb,
położyłam go na omszałym kamieniu i zasnęłam przy nim.
Nie uwierzycie, co się stało. Gdy się obudziłam, chleb zniknął,
a latarnia, której szukałam, była tuż obok.
O rzut beretem.
Czarodziejski ludek jest mały, ale niech to was nie zwiedzie.
Pomoże nawet w wielkiej potrzebie.
Wśród kobiet inteligencja nigdy nie była rzadkością,
a piękno cechuje wszystkie siedemnastolatki.
Ale Essie miała w sobie jeszcze ambicję.
Uważnie słuchała baśni.
Wiedziała, co musi zrobić.
To były całe jej oszczędności.
Pragnęła jedwabi i koronek.
Nigdy nie najadła się białego chleba czy słodyczy.
Jednak wiedziała, że przychylność skrzatów wymaga ofiary ze złota.
Nie był to dla nich pierwszy raz, choć żadne z nich o tym nie wspomniało.
To uczucie było jednak dla nich całkiem nowe.
Zapomnisz o mnie, prawda?
Wyjedziesz do Oksfordu i spotkasz damę z wyższych sfer.
A o mnie zapomnisz.
Naszyjnik był prezentem zaręczynowym od jego dziadka dla jego babki.
Bartholomew dał go Essie, obiecując ożenić się z nią,
gdy wróci na święta do domu.
Jednak, jak ostrzegała Essie, czarodziejski ludek bywa kapryśny.
Ojciec powiedział syrenie, że nie odda jej skór fok,
póki nie pokaże mu skarbu, który ukryła na dnie morza.
Pani domu wolała uwierzyć,
że Essie ukradła wisiorek, niż że skradła serce jej syna.
„Dałeś jej go w prezencie?” spytała matka.
Na to pytanie była tylko jedna dobra odpowiedź.
„Pójdziesz na szubienicę”, powiedział sędzia.
Jednak widząc jej oczy i młodość, zawahał się.
„Jednak kierując się miłosierdziem, proponuję ci alternatywę”.
Essie została skazana na transport i siedem lat służby.
Wsiadła na pokład Neptuna,
dowodzonego przez kapitana Clarka.
Kierował się do Karolin, gdzie miała odbyć swoją służbę.
Pomimo dojmującego głodu,
nigdy nie zapomniała zostawić skrzatom drobnych darów.
Na szczęście Essie udało się bardzo zbliżyć do kapitana
i przekonała go, by zabrał ją z sobą do Londynu, gdzie nikt jej nie znał.
Podróż powrotna, z lukiem pełnym tytoniu, a nie ludzi,
była szczęśliwa dla kochanków.
Zalecali się do siebie jak para motyli,
spierających się, kto więcej zawdzięcza drugiemu,
przekonujących się wzajemnie, że to spotkanie uratowało im życie.
Po powrocie do Londynu kapitan wprowadził żonę do swego domu.
Osiem tygodni później luk Neptuna znów wypełnił się ludźmi
i statek gotował się do podróży.
Kapitan przysiągł zawrzeć pakt z wiatrem
i powrócić zza oceanu szybciej, niż ktokolwiek przed nim.
DOKUMENTY TRANSPORTOWE
Świat uznał Essie MacGowan za złodziejkę.
Więc stała się złodziejką.
„Tatanka Ska”, biały bizon, święte zwierzę plemienia Lakota,
urodził się tutaj, na ranczu Dereka Arnolda Juniora, 10 czerwca 2008.
Odwiedziło go tysiące pielgrzymów.
„Niestety, rok później Derek i mały bizon zginęli od pioruna”.
Tak się kończy trzymanie boga w zoo. Czemu stajemy?
- Czas na modlitwę. - Znowu?
Ile razy dziennie nas to czeka?
Jesteś taki religijny?
Modlę się pięć razy dziennie.
Bóg jest wielki.
Idę się odlać.
Możesz się przyłączyć. Wszystko ci pokażę.
Tylko popatrzę.
Kochasz swojego boga, czy jesteś w nim zakochany?
Nie zastanawiałem się nad tym. Chyba masz rację.
Kocham Boga.
Spierdalaj.
Zjem cię.
Jadę do Wisconsin, zgodnie z umową. Dotrzymuję słowa.
Nie podoba się? Powiedz temu jednookiemu...
Powiedz mu...
Pierdol się. Tak mu powiedz.
Gadasz z ptakami?
Nie można już pobyć sam na sam ze swoim kutasem?
- Czas rozstać się z Salimem. - Nie ma mowy.
- Stąd sami trafimy. - Stąd czyli znikąd.
Mam potem inne plany.
Zwijaj dywan, kawał drogi przed nami.
- Zostawmy go. - Jesteśmy tu przez ciebie.
Tylko przez ciebie i tę monetę
nie jadę do House On The Rock.
Dziewczynie jadącej po zmartwychwstanie
mogłoby się trochę bardziej spieszyć.
Nie!
Jadą do House On The Rock w Wisconsin.
Tam się spotkają.
- Co robisz? - Uwalniam go.
Uwalniamy cię od umowy. Idź, znajdź swojego faceta.
Swojego boga czy dżinna.
Jesteś nieprzyjemnym stworem.
Czy mogę pani w czymś pomóc?
Zawsze chciałam ukraść wóz, więc ukradnę twój.
To wóz mojego szefa.
No to ukradnę jego wóz.
Proszę, weź to wszystko
i powiedz szefowi, że cię napadliśmy.
Z takim wyglądem mi nie uwierzy.
Przecież dobrze wyglądasz.
Bez śladów bójki. Chce, żebym go uderzył.
Niech ona to zrobi, ty mnie zabijesz.
Nie chcesz, żeby cię uderzyła, wierz mi.
Nawet morderstwo może ujść płazem, kiedy polega się na urodzie.
Essie MacGowan nie pociągało morderstwo,
ale już od dawna nie uważała kradzieży za grzech.
Z czasem stała się doskonałą złodziejką,
a jej szerokie spódnice skrywały wiele grzeszków.
Jej zajęcie nie należało do uczciwych,
ale nie była zależna od mężczyzny.
Dziękowała za to stworom, o których opowiadano jej w dzieciństwie.
Wierzyła, że ich moc docierała nawet do Londynu.
Niestety, im lepiej nam się powodzi, tym łatwiej zapominamy o modlitwie.
„Zostajesz uznana winną powrotu z transportu
oraz winną kradzieży”.
Essie trafiła do więzienia Newgate
i tylko kwestią czasu pozostawało, kiedy trafi na szubienicę.
Nie jedz zupy, chyba że masz chęć na dogłębne przeczyszczenie.
Zjedz chleb.
Jesteś za ładna, żeby tu być.
Skąd wiesz, jak wyglądam?
Słyszę, że mało w życiu krzyczałaś.
To zdecydowanie nie miejsce dla mnie.
Poszedłem tylko grzecznie napić się do pubu.
Chciałem nawet zapłacić,
ale jakiś ważniak wepchnął się do kolejki, jakby był królem.
Dałem mu kuksańca,
a on runął prosto na rozbitą butelkę.
Ponoć stracił oko.
Wielu radzi sobie z jednym okiem.
- Ciebie też skazali za oko? - Za koronkę.
Koronka to nic ważnego, możesz liczyć na transport.
Nie tym razem. Już miałam swoją szansę.
To niesprawiedliwe, że dostajesz tylko jedną.
Świat nie jest sprawiedliwy.
To prawda.
Do diabła z nimi i ich szubienicami.
Kiedy zawiśniesz, sikaj do woli.
Niech mają co sprzątać.
Byleby dać im do wiwatu.
Czyli płynęłaś już statkiem?
Aż do Karoliny.
Ameryka, no proszę!
Jak tam jest?
Nie wiem, byłam tam krótko i szybko wróciłam do Londynu.
- Nie dałam jej szansy. - Ponoć tam każdy ma szansę.
Możesz spróbować łapówki.
Naczelnik uwolniłby każdego za trochę złota.
Właśnie mi się skończyło.
Szkoda, że nie mogę ci dać mojego.
- Masz złoto? - Miałem. I to niemało.
Przechowywałem je.
Sporo przepiłem, ale resztę o czasie dostarczyłem gdzie trzeba.
- Komu? - Królowi.
Siedzimy w więzieniu. Możemy tylko opowiadać bajki.
Też pewnie niejedną opowiedziałaś.
Spotkałam tam Indiankę.
W Ameryce.
Miała wózek z jabłkami. Rano sprzedawała ciastka.
Miała skórę w kolorze cegły.
Spytałam ją, jak ma na imię. Odpowiedziała: „Susan”.
Indianka o imieniu Susan?
Spytałam: „Jak nazwali cię rodzice?”. Odparła: „Teraz jestem Susan”.
W Ameryce każdy jest tym, za kogo się podaje.
Nowe imię, nowe życie. Tam można być szczęśliwym.
Co to znaczy być szczęśliwym?
Cholera wie.
Wiedziałam to, kiedy byłam mała.
Siedzieć na skałach, wypatrując powrotu ojca.
Teraz wystarczy mi zadowolenie.
Dom, drzewo.
Ktoś miły u boku.
Byle nie za miły.
Odkąd pamiętam, żyłam na własny rachunek.
Może tam ułożyłbyś sobie życie.
- Co robiłbym w Ameryce? - Dostarczał złoto królowi.
- Oni nie mają króla. - Do czasu.
Każdy potrzebuje króla.
Zawsze jest tu tak zimno?
Skazany nigdy nie wie, kiedy kat przygotuje mu stryczek.
Ja...
Sam przyniosłem jedzenie z kuchni.
Świeży chleb i owoce.
Zapiekanka.
Szkoda by było, gdybyś skończyła na szubienicy.
Następnie naczelnik więzienia Newgate stwierdził, co następuje:
do przesłuchania zostało jeszcze 12 tygodni,
Essie była, jego zdaniem, wyjątkowo ładna
i przy odrobinie szczęścia może uda jej się uniknąć stryczka.
BRAK TYTUŁU
Kiedy nadeszła jej kolej, Essie wyznała, że jest w ciąży.
Matrony, które rozpatrzyły już wiele przypadków ciążowych kłamstw,
z zaskoczeniem musiały przyznać, że Essie naprawdę spodziewa się dziecka.
Karę śmierci zamieniono na ponowny transport,
tym razem na całe życie.
Później czas spędzony w ładowni wracał do niej w koszmarach.
Syrena dopłynęła do Norfolk w Wirginii,
gdzie Essie sprzedano w służbę plantatora tytoniu, Johna Richardsona.
Jego żona zmarła tydzień po narodzinach ich córki,
potrzebował więc mamki i kogoś, kto zajmie się jego domem.
Razem z mlekiem Essie, dzieci wyssały jej opowieści.
Przestań już, mięczaku.
Ja jeszcze żyję.
Częstuj się.
Mój żołądek nie łączy się z układem pokarmowym, więc podziękuję.
- Niedługo znów będziesz jeść. - O ile się uda.
Uda, ale za przysługę, nie za złoto.
Ile ty masz złota?
- Ile mieści się w skarbcu? - W czym? Po co ci skarbiec?
- Byłem kiedyś królem. - Jasne.
To prawda. Potem zmienili mnie w ptaka.
Potem kościół zrobił z nas świętych, trolle i wróżki.
Dobił nas General Mills.
O co chodzi?
O czym Wednesday chce rozmawiać z bogami?
O wojnie.
Raz byłem na wojnie. Właściwie miałem być.
Dawno temu.
Ale dzień przed bitwą spojrzałem w ogień
i zobaczyłem swoją pewną śmierć.
Zobaczyłem ją.
Wiedziałem, że jeśli zostanę, zginę.
Włożyłem buty, odrzuciłem miecz i odleciałem.
Mam zaległą bitwę do rozegrania.
Jedziesz za Wednesdayem, żeby zginąć na jego wojnie
i jesteś jego chłopcem na posyłki?
Robiłem już gorsze rzeczy.
Śmierć mi służy. Każdy powinien jej raz spróbować.
Buty wyglądają, jakbyś chodził w nich od setek lat, więc już czas.
Nocą w święto Samhain duchy mogą swobodnie chodzić po świecie,
ale jeśli założycie takie przebranie,
uznają, że jesteście jednymi z nich.
- Słychać konie! - Wrócił twój tata.
O kim nie możemy zapomnieć?
O skrzatach.
Tak, o skrzatach.
Zostawiamy im odrobinę naszych zbiorów.
Jeśli zechcą, sprawią, że zgubicie się na znanej drodze.
Dzieci wierzyły w jej historie, bo ona sama w nie wierzyła.
Przepraszam, już skończyłam.
- Dobranoc, panie Richardson. - Zaczekaj.
Panie Richardson.
Nie sądziłam, że uważa mnie pan za...
Essie powiedziała mu, jaka była urażona.
Biedna wdowa, nakłaniana do prostytucji
przed pana, którego tak szanuje.
Służące nie mogą wychodzić za mąż,
więc nie rozumie, jak może tak dręczyć nieszczęsną, biedną dziewczynę.
Biedną dziewczynę, która żywi do pana uczucia.
Uczucia, których nie może pan odwzajemnić.
John Richardson padł przed nią na kolana
i oświadczył, że zwalnia ją z dalszej służby.
Do dnia, w którym wzięli ślub,
Essie i pana Richardsona nie połączył nawet pocałunek.
Ale gdy została jego żoną, pocałowała go i od tej pory mówiła do niego John.
To imię nadali też synowi.
Gdy dzieci szły do szkoły,
Essie upewniała się, że mają w kieszeni szczyptę soli
i odrobinę chleba, by mogły bezpiecznie wrócić do domu.
Zawsze wracały.
John Richardson bardzo ją kochał.
Dekadę po ślubie Essie przysięgała,
że słyszała w nocy wycie banshee.
Tydzień później jej męża zabrała gorączka.
Miewała dobre i złe dni, jak każdy,
ale przeżyła ich bardzo wiele.
Plantacja kwitła pod okiem wdowy Richardson,
jak nazywali ją wszyscy, dla których nie była „mamą” ani „babcią”.
Dziękuję, kochana.
Pamiętajcie, nigdy nie zasypiajcie nad strumieniem.
Inaczej alp-luachra wpełznie wam do buzi
i zagnieździ się wam w brzuchach.
To współżerca, który wyje wam posiłki z brzucha
i nigdy nie będziecie syci, choćbyście jedli i jedli.
Nigdy, przenigdy.
Mamo, wystarczy.
W Wirginii nie było miejsca na stare wierzenia,
więc Essie przestała opowiadać swoje historie.
Zachowała je w sercu,
a one ogrzewały ją jak potrawka jej ojca
w chłodny poranek w zatoce Bantry, wiele lat wcześniej.
Essie MacGowan?
Powiedz mu. Załatwione.
Kurwa!
Nie patrz.
Chodź.
Ruchy.
LODY
- Essie MacGowan? - Czy my się znamy?
W pewnym sensie.
Jesteś Irlandczykiem.
Jestem. Człowiekiem kurhanów.
A raczej byłem.
Teraz jestem tu, w nowym świecie,
gdzie nikt nie zostawia nam ani mleka, ani piwa,
ani bochnów chleba.
Jeśli jesteś tym, kim myślę, to nie szukam zwady.
Ani ja.
To ty mnie tu sprowadziłaś. Ty i kilkoro tobie podobnych.
Do krainy, w której nie ma miejsca na magię ani czarodziejskie stwory.
Zrobiłeś dla mnie wiele dobrego.
Dobrego i złego.
Jesteśmy zmienni jak podmuchy wiatru.
Tak.
Podasz mi rękę, Essie MacGowan?
Gdy ją znaleźli, była jeszcze ciepła,
choć uszło już z niej życie i obrała tylko połowę jabłek.